Dworek w Gieble

Uroczy dworek szlachecki znajdujący się obok stawu powstał na przełomie XIX/XX w. Umiejscowiony jest w pięknym kompleksie leśnym. Obecnie mieści się w nim ośrodek zdrowia, biblioteka i urząd pocztowy.

Opis

Dworek, czyli dawny szlachecki dom mieszkalny, jest parterowym, murowanym budynkiem o dwuspadowym dachu krytym dachówką. Wzniesiono go na przełomie XIX i XX w. z kamienia, na rzucie prostokąta. Niegdyś na terenie Giebła i jego okolic takich dworów szlacheckich istniało bardzo wiele, niestety do czasów współczesnych przetrwał jedynie ten.

Uroczy dworek znajduje się w pięknym miejscu, nad stawem, w otoczeniu ładnego założenia parkowego. Obecnie pełni funkcje publiczne, mieści się w nim m.in. centrum kulturalne Giebła, w tym filia Miejsko-Gminnej Biblioteki Publicznej w Ogrodzieńcu.

Szlachecki dworek w Gieble jest jedną z dwóch najważniejszych atrakcji tej wsi. Druga to wpisany do wojewódzkiego rejestru zabytków XII-wieczny kościół pw. św. Jakuba, który należy do najstarszych świątyń na terenie województwa. Ta orientowana, romańska budowla została zbudowana z kamienia ciosanego. Pierwotnie świątynia była jednonawowa. Pozostało z niej jedynie prezbiterium i część nawy. W miejscu starej wieży stanęła nowa i dobudowano nawę. Dach z czerwonej dachówki krakowskiej i wieża uległy poważnym uszkodzeniom podczas I wojny światowej. Po zakończeniu wojny uszkodzenia zostały naprawione. Na zewnątrz na framudze znajduje się figura Najświętszej Marii Panny. Ponad kruchtami urządzonymi wewnątrz kościoła od strony zachodniej wznosi się frontowa z ciosów wystawiona wieża zakończona spiczastym dachem. W 1934 r. wnętrze kościoła zostało odnowione. Stare kamienne schody prowadzące na zakrystię zostały zastąpione nowymi betonowymi. Główne drzwi prowadzące do wnętrza kościoła znajdują się od strony zachodniej, natomiast od północy znajdują się drzwi boczne prowadzące do przedsionka, a następnie na chór lub do kościoła. Kolejne drzwi znajdujące się od strony wschodniej prowadzą do przedsionka, a stamtąd na zakrystię lub do prezbiterium. We wnętrzu kościoła w nawie usytuowanych jest osiem okien, z których cztery na południe i cztery na północ. Sufit w nawie zbudowany jest z desek, a na nim widnieje piękny obraz Chrystusa Króla. W prezbiterium jest sklepienie z cegły. Posadzka w kościele jest ułożona z niewielkich cementowych płytek, a na korytarzu i w zakrystii z cegły. W posadzce terakotowej między drugim a trzecim oknem wyraźne są granice między starą a dobudowaną częścią kościoła. Wewnątrz kościoła obecnie znajdują się trzy ołtarze wykonane z drewna. Ołtarz główny zdobią dwie kolumny i pilastry. W ołtarzu mieszczą się obrazy Trójcy Przenajświętszej, św. Jakuba, Serce Jezusa i starożytny obraz pochodzący z domu Zaborskich przedstawiający Pana Jezusa Miłosiernego, ukazującego swoje boskie, pełne miłosierdzia przebite Serce . Na obrazie tym Pan Jezus jest cierniem ukoronowany, a dookoła znajdują się promienie, postać na tle krat. Po bokach ołtarza usytuowane są figury św. Rafała Archanioła i patrona parafii, św. Jakuba Apostoła. Ołtarze boczne również są ozdobione dwoma kolumnami i pilastrami. Po lewej północnej stronie stoi ołtarz Matki Boskiej Łaskawej, zwanej także Śnieżną. Na zasuwie podziwiać można obraz Matki Bożej Niepokalanie Poczętej. Natomiast po bokach – figury św. Joachima i św. Anny, w centralnym punkcie znajduje się natomiast Pan Jezus klęczący. Po prawej południowej stronie znajduje się ołtarz z obrazem przedstawiający klęczącego św. Antoniego, któremu ukazuje się Matka Boska z Dzieciątkiem. Z boków stoją figury św. Jana Chrzciciela i św. Barbary. U szczytu widać figurę św. Jana Nepomucena. W kościele można również zobaczyć ogromny dzwon z napisem: „kosztem par gebelskich, staraniem X Franciszka Mostowicza 1825 r.”. Na sygnaturce umieszczony jest napis: „Verbum carofactum est 1758r.” Kościół otoczony jest murem kamienny zbudowanym 1787 r. z bramą.

Dworek i kościół w Gieble powinny znaleźć się na trasie zwiedzania każdego odwiedzającego gminę Ogrodzieniec.

Data lub czas powstania

XIX w.

Dworek szlachecki w Gieble powstał na przełomie XIX i XX w.

Materiał budowlany

Dworek murowany.

Historia

Dworek szlachecki w Gieble został wzniesiony na przełomie XIX i XX w. Dokładna data jego budowy ani nazwisko architekta nie są znane. Wiadomo, iż przed wojną jego dzierżawcami byli państwo Niedzielscy. Ok. 1930 r. dwór ten był jedynym miejscem zarobków. Praca była tam bardzo ciężka, a zarobki niewielkie, mimo to jednak chętnych do pracy nie brakowało. Były to bowiem czasy niezwykle trudne, a w okolicach panowała bieda. Po II wojnie światowej dworek został przejęty przez Skarb Państwa. Obecnie stanowi własność gminną, dzięki czemu nadal jest wykorzystywany, a jego stan jest bardzo dobry.

Położenie obiektu

Dworek znajduje się w obniżeniu centralnej części Giebła, obok stawu, przy ulicy Dworskiej.

Dostępność

Dworek, z uwagi na pełnione funkcje publiczne, jest ogólnodostępny.

Źródła, informacje w Internecie

www.it-jura.pl

www.gosilesia.pl

www.ogrodzieniec.pl

Dokumenty